Son günlerde Yunanistan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) ve İsrail arasında artan askerî temaslar, Doğu Akdeniz’de Türkiye’yi hedef alan yeni bir güvenlik düzenlemesinin hazırlığına işaret ediyor. Üç ülkenin ortak bir askerî güç oluşturma yönündeki adımları, bölgedeki jeopolitik dinamikleri etkileyebilir.
Ortak Askerî Güç Oluşturma Çalışmaları
Yunan ve İsrail basınında yer alan haberlere göre, Yunanistan, GKRY ve İsrail, Türkiye’nin hava, deniz ve insansız sistemler alanındaki askerî kapasite artışını gerekçe göstererek bir tugay seviyesinde ortak askerî güç oluşturma çalışmalarını sürdürüyor. Atina merkezli TA NEA gazetesi, Yunanistan’ın Türk Silahlı Kuvvetleri’nin Doğu Akdeniz’deki operasyonel kabiliyetlerini yakından izlediğini ve bu nedenle GKRY’nin de dahil olacağı yeni caydırıcılık seçeneklerinin gündeme alındığını bildirdi.
Bu plan çerçevesinde, Rodos veya Kerpe ile GKRY ve İsrail’de konuşlanabilecek, deniz ve hava unsurlarını da içeren 2 bin 500 kişilik bir “Hızlı Müdahale Gücü” kurulması öngörülüyor. Gücün Yunanistan’dan bin, İsrail’den bin ve GKRY’den 500 askerden oluşması planlanıyor. Ayrıca, bu yapı, Yunan ve İsrail Hava Kuvvetleri’nden birer filo ile desteklenecek.
Rum Yönetimi'nden Teyit
Güney Kıbrıs Savunma Bakanlığı, basında yer alan planı doğrulayan açıklamalarda bulundu. ANT1 Live’a konuşan bakanlık kaynakları, İsrail, Yunanistan ve GKRY’nin 2 bin 500 kişilik ortak bir askerî güç oluşturma yönündeki çalışmaları teyit etti. Açıklamada, bu yapılanmanın amacının “üç ülkenin güvenliğini ve kritik altyapısını Türkiye’ye karşı güvence altına almak” olduğu vurgulandı. Bu önerinin İsrail tarafından gündeme getirildiği de ifade edildi.
Üçlü Zirve ve Stratejik Toplantılar
Öte yandan, Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis ile GKRY Lideri Nikos Hristodulidis’in, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile Kudüs’te yapılacak üçlü zirveye katılması bekleniyor. Zirvenin gündeminde bölgesel savunma işbirliği ve Doğu Akdeniz’deki enerji hatları yer alıyor. Yunan ve İsrail basınında, zirve öncesinde GKRY’de İsrail Hava Kuvvetleri Komutanı Tomer Bar’ın da katıldığı “acil” ve “olağan dışı” bir toplantı yapıldığı bildirildi.
Toplantıda, Türkiye’ye karşı ortak bir Hızlı Müdahale Gücü kurulmasına dair planların ele alındığı ifade ediliyor. Tel Aviv merkezli Maariv gazetesi, bu yapılanmanın Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki artan etkisinden duyulan rahatsızlığı hedef aldığını belirtti. Üçlü işbirliğinin, Doğu Akdeniz’de yeni bir cepheleşmenin altyapısını oluşturabileceği değerlendirmeleri yapılıyor.
Stratejik Değerlendirmeler
Emekli Tümamiral Deniz Kutluk, konunun sahadaki etkisini ve stratejik boyutunu değerlendirdi. Kutluk, Yunanistan, GKRY ve İsrail arasında oluşturulması planlanan bu askerî yapının, Türkiye’nin deniz yetki alanlarının fiilen kabul edilmesini gerektirdiğini ve bunun sağlanmadığı takdirde önemli lojistik sorunlar doğuracağını ifade etti. Ayrıca, Yunanistan’ın askerî ve ekonomik kapasitesinin, bu tür bir yapılanmayı sürdürmekteki zorluklarını vurguladı.
Kutluk, bu tür bir kuvvetin etkin şekilde hareket edebilmesi için daha geniş bir stratejik planlama gerektirdiğini belirtti. Yunanistan ve GKRY’nin, bu ortak yapı içinde yer alması durumunda karşılaşacakları engeller ve risklerin altını çizen Kutluk, bu tür bir askerî işbirliğinin gerekliliği ve uygulanabilirliği üzerine çeşitli soru işaretleri olduğunu dile getirdi.
Doğu Akdeniz’deki gelişmeler, bölgedeki güç dengelerini etkileyen önemli bir boyut taşırken, üç ülke arasındaki askeri işbirliği süreci de dikkatle izleniyor. Bu durum, Türkiye ile olan ilişkilerde yeni bir dönemin habercisi olabileceği gibi, bölgesel güvenlik dinamiklerinin de yeniden şekillenmesine neden olabilir.
