Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde elektrik arz güvenliği, artan tüketim ve yetersiz üretim kapasitesi nedeniyle ciddi bir sınavdan geçiyor. Sonbahar aylarında 350-370 megavat bandında seyreden elektrik talebi, kış aylarında 500 megavata kadar tırmanıyor.
Mevcut durumda Kıb-Tek'in 435 megavatlık kurulu gücünün sadece 170 megavatı, AKSA'nın ise 188 megavatlık kapasitesinin 165 megavatı fiilen sisteme dahil edilebiliyor. Toplamda 335 megavatlık aktif üretim, ülkenin enerji ihtiyacını karşılamaktan oldukça uzak kalıyor.
Güney Kıbrıs'tan İthalat Maliyeti Katlıyor
Yerel üretimin yetersiz kaldığı dönemlerde KKTC, enerji ihtiyacının bir kısmını Güney Kıbrıs'tan karşılamak zorunda kalıyor. Ancak bu durum ekonomik bir yükü de beraberinde getiriyor. Güney Kıbrıs'tan tedarik edilen elektriğin birim maliyeti 45 euro cent (yaklaşık 25,5 TL) seviyelerine ulaşırken, KKTC'deki ortalama satış fiyatı 12,5 TL civarında seyrediyor. Bu fiyat farkı, enerji açığının sadece arz güvenliğini değil, aynı zamanda kamu maliyesini de zorladığını gözler önüne seriyor.
Jeneratör Krizi ve EL-SEN'in İtirazı
Enerji açığını bir nebze olsun hafifletmek amacıyla AKSA Enerji, sözleşme yükümlülüğü kapsamında 35 megavatlık ek kapasite sağlayacak iki jeneratörü adaya getirdi. Bakanlar Kurulu kararıyla getirilen bu sistemin devreye alınması beklenirken, EL-SEN'in müdahalesiyle süreç tıkandı. Sendika, jeneratörlerin ikinci el olması ve teknik yeterliliklerinin şüpheli olduğu gerekçesiyle makinelerin limandan çıkarılmasına izin vermiyor.
Sözleşme Yükümlülüğü ve Gelecek Kaygısı
AKSA'nın kendi bütçesiyle sağlamakla yükümlü olduğu bu ek kapasite, sistemin sıcak yedek ihtiyacını karşılamayı hedefliyor. Uzmanlar, jeneratörlerin teknik denetiminin yapılması gerektiğini kabul etmekle birlikte, arz güvenliğinin sağlanması için yeni üretim kapasitelerinin devreye girmesinin hayati önem taşıdığını vurguluyor. KKTC'nin sürdürülebilir bir enerji sistemine kavuşması için hem teknik denetimlerin şeffaf bir şekilde yapılması hem de üretim altyapısının modernizasyonu için acil adımlar atılması bekleniyor.