Doğu Akdeniz'de Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) ve İsrail arasındaki işbirliği, enerji ve savunma alanlarında önemli adımlar atmakta ve bu durum, Türkiye’nin güvenliği açısından kaygı verici bir tablo oluşturuyor. GKRY’nin Tel Aviv ile gerçekleştirdiği yeni silah alımı ve doğalgaz arama anlaşmaları, bölgedeki jeopolitik dengeleri etkileyebilir.
Afrodit Doğal Gaz Sahasında Anlaşma Süreci
Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin, Afrodit doğal gaz sahasında İsrail ile imzalamak üzere olduğu yönetim ve işletme anlaşması, enerji alanındaki işbirliğinin derinleştiğini göstermektedir. İki ülke arasında yapılan son toplantılarda, Afrika gaz sahasına ilişkin taslak metin GKRY’ye iletilmiş ve Ocak ayında gerçekleşmesi planlanan bir görüşme ile anlaşmanın son aşamaya geleceği belirtilmiştir. Bu gelişmeler, bölgedeki enerji işbirliğini daha da pekiştirebilir.
Silah Alımları ve Askeri İşbirliği
GKRY’nin, 1,2 milyar euro değerinde üç yeni İsrail yapımı askeri sistem satın almak için planlar yaptığı bilgisi, bölgesel kaynaklar tarafından doğrulanmıştır. Bu alımların, Avrupa Birliği'nin SAFE silah finansman programı aracılığıyla gerçekleştirileceği ifade edilmektedir. Uzmanlar, bu alımların sadece bir modernizasyon projesi değil, aynı zamanda Rum tarafının savunma kapasitesini artırma çabası olarak değerlendirilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Üçlü Savunma İşbirliği ve Stratejik Hedefler
GKRY ve İsrail arasındaki işbirliği, Yunanistan’ı da kapsayan üçlü bir savunma çerçevesine dönüşmektedir. Aralık 2025'te yürürlüğe girecek olan askeri işbirliği planı, ortak tatbikatlar, eğitim ve stratejik diyalog unsurlarını içermektedir. Bu çerçevede, Türkiye’nin askeri ve stratejik faaliyetlerini caydırmaya yönelik bir ortak hızlı müdahale gücü kurulması planları, medyada yer bulmuştur. Bu tasarı, üç ülke arasında 2.500 kişilik bir tugayın konuşlandırılmasını öngörmektedir.
Afrodit Gaz Rezervlerinin Önemi
Müstafi Amiral Cihat Yaycı, Afrodit sahasında tahmin edilen 120-140 milyar metreküplük doğalgaz rezervinin, bölgesel enerji piyasasına önemli katkılar sağlayabileceğini belirtmektedir. Türkiye ve KKTC’nin deniz yetki alanları göz önüne alındığında, GKRY’nin Afrodit sahasında yürüttüğü faaliyetlerin hukuki açıdan tartışmalı olduğu ve uluslararası hukuka aykırı durumlar ortaya çıkarabileceği ifade edilmektedir. Bu bağlamda, GKRY’nin Türkiye ve KKTC’nin haklarını göz ardı ederek gerçekleştirdiği sondaj faaliyetleri, bölgedeki istikrarı tehdit edebilir.
